Uit het hoekje

Ik ben niet getrouwd om te scheiden. Ik voel niet snel schaamte over mezelf, maar dat mijn eerste huwelijk misgelopen is, heeft me onzeker gemaakt. Het voelde alsof mijn falen op mijn voorhoofd getatoeëerd stond. Ik heb me lang willen verstoppen, vond het moeilijk om mensen onder ogen te komen. Tot iemand me durfde aan te spreken en begrip toonde. Ik werd niet afgewezen om wat er gebeurd was.


Schaamte doet je in een hoekje kruipen. Doet je schrik krijgen voor die afwijzing. Je voelt je kwetsbaar. Dat heb ik vroeger als verpleger ook vaak gemerkt. Patiënten wassen, was een dagelijkse opdracht. Het was even vaak een confronterend moment. Patiënten gaven zich letterlijk bloot, voelden gêne, durfden uit ongemak soms niets te zeggen. Ik dekte de mensen altijd toe tijdens het wassen en ik heb nooit iemand naakt achtergelaten als ik even de kamer uitging. Die eigenwaarde is zo belangrijk.


Het is niet oké dat mensen in een hoekje moeten kruipen om wie ze zijn of om wat er gebeurd is. Maar het is de realiteit. Daarom voel ik zoveel plaatsvervangende schaamte als ik merk dat mensen in die positie geduwd worden. Vluchtelingen die achteloos voorbijgelopen worden, mensen in armoede en ouderen die genegeerd worden, een patiënt die niet respectvol behandeld wordt.


Schaamte is een intense emotie, een persoonlijke grens. We hebben meer schaamtebedekkers nodig. Mensen die je letterlijk en figuurlijk toedekken als dat nodig is en die het voor je opnemen. Mensen die tijd maken, die je ondersteunen en informeren als je bijvoorbeeld lang moet wachten in het ziekenhuis en die het zien als je je niet comfortabel voelt.


We moeten schaamte ook durven ombuigen. Dat is wat deze Leef doet. Schaamte een gezicht geven, omarmen en omzetten in iets moois, in respect en erkenning. Enkel door die intieme emotie bespreekbaar te maken, kunnen we dingen in beweging brengen. We halen mensen uit dat hoekje en geven hen hun stem terug.


Luc Van Gorp,


Voorzitter CM